Tercih ekranında 24 boş satır görmek heyecan verici ve korkutucu. Çoğu aday ilk 5-6 satırı hayalleriyle dolduruyor, sonra kalan satırlarda tıkanıyor; bazıları da güvenli bölgeyi o kadar kalabalık yapıyor ki hayallerine yer kalmıyor. İyi bir liste, satırları bir strateji olarak kullanır. Bu yazıda kılavuzun 24 tercih kuralını, üç kurgusal aday profili için liste şablonlarını ve her şablonu kontrol edeceğin kontrol listesini sunuyoruz. Aşağıdaki profiller ve program grupları örnek; senin listen kendi sıralamana, puan türüne ve tercihlerine göre kurulmalı.
Kılavuzun temel kuralları
| Kural | 2026 kılavuzunda |
|---|---|
| Tercih sayısı | En fazla 24; hepsini doldurmak zorunlu değil |
| Tercih zamanı ve yeri | 29 Temmuz 11.45 ile 10 Ağustos 23.59 arası, ÖSYM AİS (ais.osym.gov.tr/mobil) |
| Değiştirme | Süre içinde silme ve değiştirme serbest |
| Yerleştirme mantığı | Puanın yettiği en üst tercihe yerleşirsin; alttaki tercihler işleme alınmaz |
| Ücret | Genel tercihte ayrı ücret yok |
| Önlisans ve lisans | Aynı listede birlikte yer alabilir |
Tercih takvimi her yıl ÖSYM duyurusuyla belirlenir; tarihleri gelecek yıl için yeniden kontrol et. Kılavuza göre yerleştirmede en üst tercihe yerleşme esas olduğu için sıralama bir strateji: Üste hayalleri, ortaya hedefleri, alta güvenli seçenekleri koy.
Üç bölgeli şablon
| Bölge | Satır aralığı (öneri) | Mantık |
|---|---|---|
| Hayal | 1-6 | Taban sırası senden belirgin biçimde önde olan programlar |
| Hedef | 7-16 | Taban sırası senin sıranın etrafında olan programlar |
| Güvenli | 17-24 | Taban sırası senden geride olan, gerçekten gideceğin programlar |
Bu dağılım sabit değil; kendi risk tercihine göre kaydırabilirsin. Önemli olan her bölgede gerçekten isteyeceğin programların olması. Mantığı YKS Tercih Listesinde Kaç Tercih Hakkı Var? yazısında ayrıntılı anlattık.
Şablon 1: SAY aday (kurgusal)
Profil: Sıralaması 40.000 civarı, mühendislik odaklı, şehir esnekliği var. Baraj şartı açısından mühendislik, mimarlık ve diş hekimliği listeye yazılabilir durumda.
| Satır | İçerik türü | Not |
|---|---|---|
| 1-3 | Hayal: Sıranın önündeki köklü mühendislik programları | Bilgisayar, elektrik-elektronik gibi rekabetli bölümler |
| 4-6 | Hayal: Aynı programların farklı üniversitelerdeki versiyonları | Çeşitlendir |
| 7-12 | Hedef: Sıranın etrafındaki mühendislik programları | Farklı şehirler ve bölümler |
| 13-16 | Hedef: Komşu alanlar | Örneğin endüstri, mekatronik, biyomedikal |
| 17-20 | Güvenli: Gitmeyi isteyeceğin devlet programları | Şehir/yurt kriterlerine uygun |
| 21-24 | Güvenli: Burslu vakıf programları | Burs koşullarını oku |
Kontroller: Mühendislik programlarında SAY 300 bin, mimarlıkta 250 bin, diş hekimliğinde 80 bin şartları; İngilizce program tercih ediyorsan hazırlık sınıfı.
Şablon 2: EA aday (kurgusal)
Profil: Sıralaması 60.000 civarı, hukuk ve işletme arasında kararsız. Hukuk için EA 100 bin şartı açık.
| Satır | İçerik türü | Not |
|---|---|---|
| 1-4 | Hayal: Hukuk fakülteleri (taban sırası senden önde) | Programın Açıklamalar sütunundaki şartları oku |
| 5-6 | Hayal: Rekabetli işletme/uluslararası ilişkiler | |
| 7-12 | Hedef: Hukuk ve işletme/iktisat programları | Aynı satırda çeşitlendir |
| 13-16 | Hedef: Psikoloji, siyaset bilimi, iktisat | İlgiye göre |
| 17-20 | Güvenli: İşletme, YBS, maliye gibi geniş programlar | Gideceğin şehirlerde |
| 21-24 | Güvenli: Öğretmenlik programları (300 bin şartı) | MEB bursu kontenjanı varsa ilk 5 tercih koşulunu hatırla |
Kontroller: Hukuk için 100 bin şartı; öğretmenlik programlarında MEB bursunun "ilk beş tercihte gösterme" ve yaş şartı; vakıf programlarında ücret ve burs.
Şablon 3: SÖZ aday (kurgusal)
Profil: Sıralaması 80.000 civarı, iletişim ve öğretmenlik arasında kararsız.
| Satır | İçerik türü | Not |
|---|---|---|
| 1-5 | Hayal: Gazetecilik, radyo-televizyon, halkla ilişkiler programları | Rekabetli devlet programları |
| 6-10 | Hedef: Aynı alanlar, farklı şehirler | |
| 11-16 | Hedef: Okul öncesi, sınıf, sosyal bilgiler öğretmenliği | 300 bin şartı; MEB bursu kontenjanı |
| 17-20 | Güvenli: Tarih, sosyoloji, gastronomi, turizm programları | |
| 21-24 | Güvenli: Ön lisans seçenekleri (radyo-tv, halkla ilişkiler vb.) | DGS ile lisansa geçiş planı |
Kontroller: Öğretmenlik programlarında yeni atama modeli (MEB-AGS ve Akademi) önemli; ayrıntı için Okul Öncesi Öğretmenliği Atamaları. Ön lisans ve lisansın aynı listede olabileceğini hatırla.
Netlerine göre aday programları ücretsiz gör, tercih haftasının görevlerini listele: Udeway araçları ve Android uygulaması ücretsiz. Google Play'den indir.
Google Play'den Ücretsiz İndirListeyi bitirmeden önce 10 kontrol
| # | Kontrol |
|---|---|
| 1 | Puan türüm doğru mu? |
| 2 | Baraj şartı olan programlarda şartı sağlıyor muyum? |
| 3 | Programın Açıklamalar sütunundaki kodları okudum mu? |
| 4 | Güvenli bölgedeki her programa gerçekten gitmek ister miyim? |
| 5 | İkinci öğretim, açıköğretim ya da uzaktan öğretim ibareleri var mı? |
| 6 | Vakıf programlarının ücretini ve burs şartlarını okudum mu? |
| 7 | İngilizce programlarda hazırlık sınıfı ve muafiyet şartını öğrendim mi? |
| 8 | MEB bursu için ilk 5 tercih ve yaş şartını kontrol ettim mi? |
| 9 | Aynı bölümden fazla program yazdım mı, çeşitliliği dengeledim mi? |
| 10 | Listemi bir yakınıma ya da rehber öğretmenime gösterdim mi? |
Dokuzuncu kontrol önemli: Aynı bölümün çeşitli üniversitelerdeki programları şansını artırır, ama tamamen aynı bölüme kilitlenmek riskli olabilir. Bu kontrol listesini yaparken sevmediğin bir bölümü yazmanın sonuçlarını da düşün: Sevmeyeceğin Bölümü Yazmak.
Yerleştirme ve OBP notu
Merkezî yerleştirmeyle bir programa yerleşirsen kayıt olsan da olmasan da ertesi yıl OBP katsayın 0,12'den 0,06'ya düşer. Güvenli bölgeyi doldururken gitmeyi düşünmediğin programlar yazma; yerleşirsen bu kural işler. Ayrıntı için OBP Kırılması Hangi Durumlarda Olur? yazısına bak.
Sık yapılan hatalar
| Hata | Çözüm |
|---|---|
| Hepsini hayal bölgesine ayırmak | Hedef ve güvenli bölge şart |
| Güvenli bölgeye istemediğin programı yazmak | Gerçekten gideceğin programlar |
| Baraj şartını atlamak | Kılavuz kontrolü |
| Son güne bırakmak | Listeyi birkaç gün önce taslak olarak kur |
| Listeyi tek başına yapmak | Rehber öğretmen ya da deneyimli biriyle gözden geçir |
Udeway ile tercih haftası
Udeway'de tercih haftasının görevlerini ("bugün 5 programın taban sırasını kontrol et", "hedef bölgesini tamamla") günlük görev olarak yazabilir, mood takibi ve rehberli nefes egzersizleriyle gerilimi yönetebilirsin. Ücretsiz Rakip Eleme Simülatörü, OBP Hesaplama ve Bu Netlerle Hangi Üniversiteye Giderim? araçları karar sürecini destekler.
Sık sorulan sorular
Hayır; hepsini doldurmak zorunlu değil. Ama gitmeyi isteyeceğin güvenli seçenekler eksikse açıkta kalma riskin artar.
Evet; ikisi aynı listede yer alabilir. Sıralama stratejisini buna göre kur.
Tercih süresi içinde değiştirme ve silme serbest; süre bittikten sonra değiştirilemez.
İlgili İçerikler
- YKS Tercih Listesinde Kaç Tercih Hakkı Var?
- Kendi Sıralama Aralığımız Ne Olmalı?
- Tercihte En Sık Yapılan 10 Hatalı Davranış
Denemelerini ders ders kaydet, net gelişimini grafikte gör. Udeway zayıf konularını senin için çıkarır.
Udeway'i Ücretsiz Dene