Sınavın ilk yarım saatinde matematikte bir soruya yedi dakika harcadın, sonunda boş bırakacaktın. Son bölüme geldiğinde elinde dört dakika vardı ve yapabileceğin sekiz soru çözülmeden kaldı. Bu, sınav sonrası en çok duyulan hayıflanmalardan biri. Çözüm "daha hızlı çözmek" değil, çözeceğin soruları doğru sırayla seçmek: turlama.
Turlama nedir?
Bir bölümdeki soruları baştan sona tek geçişte çözmek yerine, birden fazla turda gezmek. Her turda farklı bir ölçütle soruları ele alıyorsun.
| Tur | Hangi sorular? | Amaç |
|---|---|---|
| 1. tur | Hemen çözebileceğin kolay sorular | Garanti net, güven |
| 2. tur | Biraz düşünmen gereken orta sorular | Kalan sürenin büyük kısmı |
| 3. tur | Zor sorular ya da bıraktıkların | Kalan zamanda şansını dene |
İşaretlediğin ve işaretlemediğin, boş bıraktığın soruları da sınavı bırakmadan önce son turda kontrol edersin. Bu mantık, sınavın her bölümünde geçerli.
Neden işe yarıyor?
| Sebep | Açıklama |
|---|---|
| Her soru aynı puanda | Kolay soru da zor soru da 1 net; kolayları önce almak mantıklı |
| Zaman baskısını dengeliyor | Zor soruya takılıp kolay soruları kaçırma riski azalıyor |
| Psikolojik rahatlık | İlk turda biriken net, kaygıyı düşürür |
| Bilmediğini erken fark | Soruyu bırakıp sonra dönmek, bazen yeni bir fikir getirir |
Kendi turlamanı kurma: 4 kural
- İlk bakışta karar ver. Soruyu okurken 10-15 saniye içinde "çözerim / düşünmem lazım / geç" kararını ver.
- Takıldığın soruda süre sınırı koy. Örneğin kolay-orta sorularda 1,5-2 dakikadan fazlasını harcama; geçeceksen soruyu işaretle.
- İşaretlemeyi disiplinli yap. Dönmeyi planladığın soruların yanına küçük bir işaret koy; optik formda da karışıklık olmasın.
- Cevap kâğıdını düzenli doldur. Soru atlayınca cevap kâğıdında yanlış satıra işaretleme riski yüksek. Bölüm sonuna kadar beklemek yerine her soruyu bitirir bitirmez işaretle. Optik form hataları için Optik Form Kodlama Hataları Nasıl Önlenir? yazısına bak.
Deneme süre kayıtlarını ve ders bazlı netlerini Udeway'e gir; hangi derste süre sorunu yaşadığını gör.
Google Play'den Ücretsiz İndirTYT için örnek süre dağılımı
TYT'de toplam 120 soru için 165 dakika var. Süre, derslere göre başlangıç olarak şöyle dağıtılabilir (kişiye göre değişir):
| Bölüm | Soru | Önerilen süre (yaklaşık) |
|---|---|---|
| Türkçe | 40 | 40-45 dakika |
| Sosyal Bilimler | 20 | 20 dakika |
| Temel Matematik | 40 | 55-60 dakika |
| Fen Bilimleri | 20 | 25-30 dakika |
| Kontrol ve işaretleme | - | 5-10 dakika |
Bu dağılım bir başlangıç noktası; sıralama değiştirmek de mümkün. Birçok öğrenci kendini en güçlü hissettiği bölümle başlayıp özgüven kazanıyor. Hangi sırayla çözeceğini denemelerde test etmelisin.
Denemede turlamayı oturtma planı
Turlama bir kez okumakla öğrenilmez; denemelerde alıştırılmalı:
| Deneme | Hedef |
|---|---|
| 1. deneme | Sadece 2 tur dene, hangi soruları bıraktığını kaydet |
| 2. deneme | Bölüm başına süre sınırı koy, sınıra uy |
| 3. deneme | 3 turu tam uygula, işaretleme düzenini oturt |
| 4. deneme ve sonrası | Süre dağılımını kendi verine göre ayarla |
Her denemeden sonra "kaç soruyu geçtim, kaçına geri döndüm, kaçında geri dönünce çözdüm?" sayılarını yaz. Geri dönünce çözülen soru sayısı yüksekse turlama sana çalışıyor demektir.
Sık yapılan hatalar
| Hata | Çözüm |
|---|---|
| Her soruyu "bir de bakayım" diye geçmek | Karar ver: çöz ya da geç, sonra dön |
| Geçilen soruyu işaretlememek | Her geçilen soruyu işaretle |
| Zor soruyu hiç bırakmamak | Süre sınırı koy |
| Son turu hiç yapmamak | 5-10 dakikayı son tura ayır |
| Turlama yüzünden cevap kâğıdını karıştırmak | Her soruyu bitirince işaretle |
Süre yönetiminin daha geniş çerçevesi için Sınavda Süre Yönetimi ve TYT'de Zaman Yetmeme Sorunu ve Çözümü yazılarına bakabilirsin.
Udeway ile süre ve net kaydı
Turlama becerisi denemeler boyunca kazanılıyor. Udeway'de her denemeni ders bazında doğru-yanlış-boş olarak, istersen süreyi de not ederek kaydedebilirsin. Zamanla hangi derste boşların arttığını, hangi derste net kaybettiğini gelişim grafiğinde görürsün. Deneme öncesi heyecanı yatıştırmak için nefes egzersizlerini de kullanabilirsin.
Turlamada sık sorulan "ya geri dönemezsem?" kaygısı
Birçok öğrenci "bırakırsam geri dönmeye vaktim olmaz" diye soruyu geçmekten çekiniyor. Bu kaygıyı azaltmak için iki şey işe yarıyor: Geri dönüş süresini baştan plana koymak (bölüm sonunda 5-10 dakika), ve geçilen soruların sayısını sınırlı tutmak. Eğer bir bölümde 10'dan fazla soru geçiyorsan ya strateji ya da konu hazırlığı sorunu var demektir; bunu denemelerde sayarak görebilirsin.
Sık sorulan sorular
Evet, mantık aynı. LGS'de bölümler kısa olduğu için tur sayısını 2'ye indirmek yeterli olabilir.
Bu bilgi değerli: Bırakıp dönmenin sana yarar sağlayıp sağlamadığını denemelerde ölç. Çoğu öğrenci için geri dönülen soruların bir kısmı çözülüyor; ayrıca ilk turda kazandığın net garanti altında.
Kendini en rahat hissettiğin bölümle başlamak özgüveni yükseltebilir; ama bunu denemelerde dene. Önemli olan, bölüm sırasını sınav gününe kadar sabitlemen.
İlgili İçerikler
Deneme takibi, günlük görevler ve pomodoro tek uygulamada. Udeway'in temel özellikleri ücretsiz.
Udeway'i Ücretsiz Dene